Gốc > Mục:Giáo án > Mục:Sáng kiến kinh nghiệm > Mục:SKKN - THPT >
title:SKKN-Dia li
date:12-05-2008
sender:Bùi Thị Biền
source:
type:doc


Sở giáo dục -đào tạo hoà bình
Trường THPT Yên thuỷ A
-----------------------------------------------------------









Dùng bảng số liệu thống kê để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu
(mục 1,phần III , bài 24 ,địa lí lớp 10)








Người daỵ : Hồ minh Hiểu
Giáo viên : daỵ môn Địa lý.








Sáng kiến kinh nghiệm môn Địa lý
Yên thuỷ, tháng 5 năm 2005





MụC LụC




Tên đề mục
Trang


Phần Mở Đầu
Lí do chọn sáng kiến kinh nghiệm.
Mục đích của sáng kiến kinh nghiệm.
Nhiệm vụ của sáng kiến kinh nghiệm.
Khách thể và đối tượng nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu.
Cấu trúc của sáng kiến kinh nghiệm.
Nội Dung.
Cơ sở lí luận.
Nội dung và các giải pháp.
Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm.
Kết luận.
Danh mục tài liệu tham khảo.









2
3
3
3
3
3

4
4
9
10
11














PHầN Mở ĐầU

Lí do chon sáng kiến kinh nghiệm.
- Hiện nay trong lí luận dạy học nói chung và lí luận dạy học môn Địa lý nói riêng đề cập đến khá nhiều phương pháp và kỹ thuật dạy học: Phương pháp lập bảng, phương pháp thảo luận, phương pháp chia nhóm……..

- Các cách thiết kế bài giảng mới hiện nay của môn Địa lýđều nhằm mục đích thực hiện nghị quyết TW 4 về sự nghiệp giáo dục, đó là: áp dụng những phương pháp hiện đại để bồi dưỡng cho học sinh năng lực tư duy sáng tạo, năng lực tự giải quyết vấn đề và phải thường xuyên khơi dạy, rèn luyện và phát triển năng lực tự học, tự nghiên cứu, năng lực nghĩ và làm việc một cách tự chủ………... Đồng thời để thích ứng với sự phát triển tư duy của học sinh trong xã hội mới và tiếp cận với các nền giáo dục tiên tiến trong khu vực và trên thế giới.
Bên cạnh đó, trong các kỹ thuật dạy học mới, vai trò của người thầy đã có sự thay đổi. Vai trò mới của người thầy là: “ Hưỡng dẫn cho học sinh biết tự mình tìm ra kiến thức, giải đáp những câu hỏi, xử lí những tình huống, biết làm việc cá nhân, làm việc với bạn, với thầy, với tập thể………….Thầy là trọng tài đánh giá kết quả học tập, là ngưới cố vấn giúp học sinh tự đánh giá……….”

- Xuất phát từ thực tiễn giảng dạy tại trường THPT Yên Thuỷ A tôi thấy rằng, để đạt được hiệu quả cao trong mỗi phần học, mỗi tiết học cần có các cách thiết kế bài giảng sao cho phù hợp với nội dung kiến thức, phương tiện dạy học và hoàn cảnh học sinh. Để qua mỗi phần học, tiết học, học sinh nắm sâu được kiến thức đã học trên lớp vào giải thích các thông tin ( qua các phương tiện: Ti vi, báo………) hàng ngày đặc biệt là các lĩnh vực thông tin kinh tế xã hội. Đồng thời học sinh cũng có các kiến thức khác trong chương trình học.

Xuất phát từ các cơ sở trên, tôi đã chọn đề tài: “Sử dụng bảng số liệu để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.” (Mục 1, phần III, bài 24, Địa lý 10)

Mục đích của sáng kiến kinh nghiệm.
Kinh nghiệm: Sử dụng bảng số liệu thống kê để dạy phần cán cân xuất nhập khẩu nhằm giúp học sinh nắm vững khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.

Nhiệm vụ của sáng kiến kinh nghiệm.
Đưa ra phương pháp sử dụng bảng số liệu thống kê để áp dụng trong mục 1, phần III, cán cân xuất nhập khẩu và hình thành ở học sinh kỹ năng xử lí bảng số liệu thống kê, hình thành kiến thức và nhằm đạt được thành tích học tập cao nhất.


Khách thể và đối tượng nghiên cứu.
Khách thể nghiên cứu.
Là học sinh khối 10 trường THPT Yên Thuỷ A- Hoà Bình.
Đối tượng nghiên cứu.
Sử dụng bảng số liệu thống kê để dạy phần cán cân xuất nhập khẩu.

Phương pháp nghiên cứu.
Kết hợp thực tiễn giáo dục ở trường THPT.
Kinh nghiệm của các đồng nghiệp.
Có sự tham khảo các tài liệu giáo dục về các phương pháp giảng dạy.

Nội dung bảo vệ.
Khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.
Đưa ra phương pháp sử dụng bảng số liệu thống kê để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.

Cấu trúc của sáng kiến kinh nghiệm.

Phần mở đầu.

Nội dung.

Cơ sở lí luận.
Nội dung chính của khái niệm cán cân xuất nhập khẩu và các giải pháp thực hiện.
Hiệu quả của kinh nghiệm.

C. Kết luận.













B. NộI DUNG

Cơ sở lí luận.
Việc dạy học Địa lý nói chung cần đảm bảo các nguyên tắc giáo dục, đây là các luận điểm có tính chất chỉ đạo, những quy định, yêu cầu cơ bản mà người giáo viên cần phải tuân thủ để mang lại hiệu quả cao nhất trong quá trình dạy học. Việc sử dụng bảng số liệu thống kê để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu ( Mục 1, phần III, bài 24, Địa lý lớp 10) là căn cứ vào các nguyên tắc giáo dục ( Môn Địa lý) sau:

Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và tính vừa sức đối với học sinh.
Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống và liên hệ thực tiễn.
Nguyên tắc đảm bảo tính giáo dục.
Nguyên tắc đảm bảo tính tự lực và phát triển tư duy cho học sinh.

Qua thực tiễn giảng dạy tôi thấy rằng, việc sử dụng bảng số liệu thống kê để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu đều đảm bảo các nguyên tắc trên, nhất là các nguyên tắc đảm bảo tính khoa học, tính vừa sức đối với học sinh và nguyên tắc bảo đảm tính tự lực và phát triển tư duy cho học sinh.

Nội dung và giải pháp thực hiện việc hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu ( Mục 1, phần III, bài 24, Địa lý lớp 10)

Nôị dung của khái niệm cán cân xuất nhập khẩu và các tính chất.
Cán cân xuất nhập khẩu là hiệu số giữa giá trị hàng xuất khẩu ( còn gọi là kim ngạch xuất khẩu) và giá trị hàng nhập khẩu (còn gọi là kim ngạch nhập khẩu)

* Nếu giá trị hàng xuất khẩu lớn hơn giá trị hàng nhập khẩu thì gọi là xuất siêu.
Cán cân xuất nhập khẩu như thế có lợi cho nền kinh tế đất nước và đất nước có thêm nền ngoại tệ.

* Nếu giá trị hàng xuất khẩu nhỏ hơn giá trị hàng nhập khẩu thì gọi là nhập siêu.
Khi ấy nền kinh tế đất nước ở thế không thuận lợi, nợ nước ngoài tăng lên.
Các giải pháp thiết kế và thực hiện phần giảng.
Thiết kế và thực hiện theo phương pháp cũ.
Với nội dung kiến thức như trên, giáo viên thường đưa ra khái niệm, giáo viên phân tích các nội dung của khái niệm. Nhiệm vụ của học sinh khi này là nhận biết khái niệm qua phân tích của giáo viên.

Phần thiết kế giảng dạy minh hoạ.


Nội dung
 Hoạt động của thầy và trò


Khái niệm
Cán cân xuất nhập khẩu là hiệu số giữa giá trị hàng xuất khẩu ( còn gọi là kim ngạch xuất khẩu) và giá trị hàng nhập khẩu (còn gọi là kim ngạch nhập khẩu)
+ Nếu XK > NK ( xuất siêu.
( có lợi cho nền kinh tế đất nước

+ Nếu XK < NK ( nhập siêu.
(không có lợi cho nền kinh tế đất nước






Hoạt động 1:
+ GV: Đưa ra khái niệm
+ HS: Nhận biết khái niệm qua sự phân tích của giáo viên.



Hoạt động 2:
+ GV: Đưa ra các tính chất
+ HS: Nghe và ghi chép






* Thiết kế và thực hiện theo giải pháp trên, người thầy sẽ đóng vai trò trung tâm, chủ động trong việc truyền đạt kiến thức . Vai trò của học sinh là khá thụ động, chủ yếu nhận biết kiến thức qua sự phân tích của người thầy. Như vậy chưa phát huy được tính tích cực, chủ động tìm tòi lĩnh hội kiến thức của học sinh, chưa phát huy được khả năng tư duy, óc sáng tạo của học sinh. Điều này có thể gây nên sự nhàm chán trong học tập ở học sinh và mâu thuẫn với các nguyên tắc giáo dục và nghị quyết
TW 4 về sự nghiệp giáo dục mà Đảng và Nhà nước đã đề ra.
Giải pháp trong việc dùng bảng số liệu thống kê để hình thành khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.
Trên nguyên tắc đảm bảo nội dung kiến thức cơ bản, khắc sâu nội dung kiến thức và phát huy tính tích cực học tập sáng tạo và phát huy tư duy, trí tuệ của học sinh, cách làm việc với sách giáo khoa và đồ dùng học tập
( Bảng số liệu thống kê về giá trị XNK của một số nước)






Tôi đã tiến hành giải pháp sau:
* Sử dụng bảng số liệu thống kê về giá trị xuất nhập khẩu một số nước.


Tên nước
 Xuất khẩu
 Nhập khẩu


Hoa kỳ
Nhật bản
Trung Quốc
Liên bang Nga
Xinhgapo


730,8
403,5
266,2
103,1
121,8

1180,2
349,1
243,6
53,9
116,0


( Giá trị xuất nhập khẩu một số nước năm 2001- đơn vị: tỉ USD )

Yêu cầu học sinh tính hiệu số giá trị xuất khẩu với giá trị nhập khẩu một số nước trong bảng ( GV cho học sinh biết các giá trị mà học sinh tính được là Cán cân xuất nhập khẩu)
Giáo viên yêu cầu học sinh từ các phép tính, thiết lập công thức tính cán cân xuất nhập khẩu ( Cán cân XHK = XK- NK )
Từ công thức yêu cầu học sinh phát biểu khái niệm cán cân xuất nhập khẩu.
Từ các kết quả tính toán giáo viên chỉ ra một số nước xuất siêu và nhập siêu( yêu cầu học sinh cho biết trong trường hợp nào thì gọi là xuất siêu và trường hợp nào là nh